Sağlık Bakanlığı tarafından yürütülen çalışmalar sonucunda, sigara kullanımını kısıtlayıcı yeni bir düzenlemenin taslağında sona yaklaşıldığı bildirildi. Eğer bu taslak yasalaşırsa, sigara içme yasağı AVM’ler, hastaneler, kamu binaları gibi birçok yerin giriş ve çıkışları ile çocuk parkları, otobüs durakları ve hatta kafe/restoranların açık oturma alanlarını da kapsayacak şekilde genişletilecek. Bu yeni adımla, halk sağlığının korunması ve özellikle çocukların dumansız bir çevrede büyümesi hedefleniyor.
Mevcut kanunlarla getirilen sigara yasaklarına ek olarak hayata geçirilmesi planlanan bu düzenleme, kapalı alanlardaki başarının açık alanlara da taşınması amacını taşıyor. Taslağın önümüzdeki dönemde Cumhurbaşkanlığı Kabinesi’ne sunulması ve ardından Meclis gündemine gelmesi bekleniyor.
Yeni Yasak Kapsamında Hangi Alanlar Var?
Hazırlanan taslak metnine göre, sigara yasağının uygulanacağı açık alanlar ve kamusal noktalar detaylı bir şekilde belirlendi. Bu genişletme ile birlikte, vatandaşların günlük yaşamlarında sıkça kullandığı birçok noktada sigara içilmesi mümkün olmayacak. İşte taslakta yer alan ve yasağın getirileceği başlıca alanlar:
- AVM, Hastane ve Kamu Kurumları Giriş-Çıkışları: Kalabalık akışının yoğun olduğu bu noktalarda pasif içiciliğin önüne geçilecek.
- Çocuk Parkları: Çocukların sağlığını doğrudan tehdit eden sigara dumanından tamamen arındırılmış oyun alanları oluşturulacak.
- Otobüs Durakları ve Taksi Durakları: Toplu taşıma bekleyen vatandaşların dumansız bir ortamda beklemesi sağlanacak.
- Kafe ve Restoranların Önleri: İşletmelerin girişlerinde oluşan sigara dumanı birikiminin önüne geçilecek.
- Kafe ve Restoranların Açık Havada Oturma Alanları: Bu madde, taslağın en dikkat çekici detaylarından biri olarak öne çıkıyor. Açık havada bile olsa, yemek yenen ve sosyalleşilen bu alanlarda sigara içilmesi yasaklanacak.
Yasağın Gerekçesi ve Amaçları Neler?
Sağlık Bakanlığı’nın bu yeni düzenleme üzerinde çalışmasındaki temel motivasyon, toplum sağlığını korumak ve tütün ürünlerinin zararlı etkilerine maruz kalımı minimize etmektir. Özellikle pasif içicilik, yani başkalarının içtiği sigaranın dumanına maruz kalma, birçok hastalığın tetikleyicisi olarak kabul ediliyor. Bu yasağın başlıca gerekçeleri ve hedefleri şunlar:
- Pasif İçiciliği Önlemek: Sigara içmeyen bireylerin, özellikle çocukların ve kronik hastalığı olanların sigara dumanından etkilenmesini engellemek.
- Sağlıklı Nesiller Yetiştirmek: Çocukların dumansız bir ortamda büyümesini sağlayarak, sigaraya başlama oranlarını düşürmek.
- Halk Sağlığını İyileştirmek: Tütün kullanımına bağlı hastalıkların (kanser, kalp hastalıkları, solunum yolu rahatsızlıkları vb.) görülme sıklığını azaltmak.
- Dumansız Kamusal Alanlar Oluşturmak: Vatandaşların rahatça nefes alabileceği, sigara dumanından arındırılmış sosyal yaşam alanları yaratmak.
Yasal Süreç Nasıl İşleyecek?
Sağlık Bakanlığı tarafından hazırlanan bu taslak metin, yasal bir düzenleme haline gelmeden önce belirli aşamalardan geçmek zorunda. Sürecin ilerleyişine dair beklentiler şu şekildedir:
- Cumhurbaşkanlığı Kabinesi’ne Sunum: Taslak metin, ilgili bakanlıkların görüşlerinin alınmasının ardından son şeklini alarak Cumhurbaşkanlığı Kabinesi’ne sunulacak.
- Meclis Gündemine Geliş: Kabine onayı sonrası, taslak bir kanun teklifi olarak Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) gündemine gelecek.
- Komisyonlarda Görüşme: Teklif, ilgili ihtisas komisyonlarında (Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonu gibi) detaylıca ele alınacak, madde madde görüşülerek üzerinde değişiklikler yapılabilir.
- Genel Kurul Oylaması: Komisyondan geçen teklif, TBMM Genel Kurulu’nda milletvekillerinin oylamasına sunulacak. Çoğunluk oyuyla kabul edilmesi halinde yasalaşacak.
- Resmi Gazete’de Yayımlanma: Yasalaşan düzenleme, Cumhurbaşkanı’nın onayının ardından Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girecek.
Mevcut Durum ve Gelecek Vizyonu
Türkiye’de tütünle mücadele kapsamında 2008 yılında yürürlüğe giren 4207 sayılı “Tütün Ürünlerinin Zararlarının Önlenmesi ve Kontrolü Hakkında Kanun”, kapalı alanlarda sigara içme yasağını getirerek önemli bir adım atmıştı. Bu kanun sayesinde restoran, kafe gibi kapalı kamusal alanlarda sigara kullanımı büyük ölçüde azaldı. Yeni taslak, bu başarının bir devamı niteliğinde olup, açık alanlardaki sigara kullanımını da denetim altına alarak “dumansız hava sahası” uygulamasını daha da genişletmeyi hedefliyor. Bu adımların, Türkiye’de sağlıklı bir yaşam ortamının tesisi için kritik öneme sahip olduğu vurgulanıyor.